Dear Friend,
Ravindra Bhavan, Gujarati Sahitya Parishad and Gujarat Vishvakosh Trust, Ahmedabad, propose to pay homage to Rabindranath Tagore on his 150th birthday by organising a Seminar and a concert of Rabindra Sangeet in Ahmedabad.
The Seminar has been organised under the guidance of Shri Sankha Ghosh, an eminent poet and concordance of Tagore. He has kindly [...]

ગુજરાતી સાહિત્યમાં ઝવેરચંદ મેઘાણીએ ખૂબ મોટુ પ્રદાન કરેલું છે. તેમણો જન્મ 28-8-1896 ના રોજ સુરેન્દ્રનગર જિલ્લાના ચોટીલા ગામે થયો હતો પરંતુ તેઓ મૂળ વતની અમરેલી જિલ્લાના બગસરાના હતા.
તેમની માતાનું નામ ધોળીબા અને પિતાનુ નામ કાળીદાસ હતું. ઇ.સ.1912માં તેમને મેટ્રીક પાસ કર્યું. ત્યારબાદ તેમને ભાવનગરની શામળદાસ કોલેજમાં અભ્યાસ પૂર્ણ કર્યો.
તેમને નાનપણથી જ સાહિત્યમાં રસ હતો. તેમણે [...]

ત્અર

આર્યસત્ય = બુદ્ધે જણાવેલાં ચાર મહાન સત્યો-દુ:ખ, સમુદય, માર્ગ અને નિરોધ
ચાર વેદ = ઋગ્વેદ, યજુર્વેદ, સામવેદ, અથર્વવેદ
કેટલાક મોગલ બાદશાહો = બાબર, અકબર, હુમાયુ, જહાંગીર, શાહજહાં, ઔરંગઝેબ
શાસ્ત્રીય નૃત્યના પ્રકાર = કથ્થક-કથકલી, ભરતનાટ્યમ, ઑડિસી
શ્રીકૃષ્ણની આઠ પટરાણીઓ = કાલિંદી, ભદ્રા, મિત્રવિંદા, રુકમણી, સત્યભામા, જાંબુવતી, સત્યા
ચંદ્રક = સાહિત્યકારોને તેમની વિશિષ્ટ કૃતિઓ માટે અપાતો ચંદ્રક – કુમાર ચંદ્રક, રણજિતરામ સુવર્ણ [...]

ૐ નમ: સિવાય  = શિવને નમસ્કાર

મંગલમ સદા કૂર્યાત = સદા મંગલકારી બનો !

અહિંસા પરમો ધર્મ: = સર્વોત્તમ ધર્મ અહિંસા છે

અહો રૂપમ અહો ધ્વનિ = એકબીજાની પ્રશંસા કરવી તે

મિચ્છામિ દુક્કડમ = મારું દુષ્કૃત મિથ્યા થાઓ ! (દુષ્કૃતને અંગે ક્ષમા યાચવા જૈનોમાં આ બોલ વપરાય છે.)

આચાર્ય દેવો ભવ = આચાર્ય દેવ સમાન છે.

શતં જીવ શરદ: = સો [...]

‘પ્રસંગોપાત્ત’ અને ‘પ્રાયશ્ચિત્ત’ આ બંને શબ્દોને છેડે ‘ત્ત’ લખાશે. કેટલાક ‘ત’ લખે છે તે ખોટું છે.

એ જ રીતે ‘પશ્ચાત્તાપ’ શબ્દમાં ‘ત્તા’ લખવો.

તમારી ‘નિગાહ’ કઈ તરફ છે? જરા આ બાજુ ‘નિઘા’ કરશો?

‘નિગાહ’ અને ‘નિઘા’ આ બંને સમાનાર્થી શબ્દો છે, પણ બંનેની લખાવટમાં ફેર છે.
નિગાહ-નિઘા (સ્ત્રી.) નજર; દૃષ્ટિ;  (લા.) ધ્યાન; સંભાળ; મહેરબાની.

પૃથક + કરણ = પૃથક્કરણ

કેટલાક ‘પૃથકરણ’ [...]

આ ‘વિભજિત’ શબ્દમાં ‘જિ’ લખવાને બદલે ‘જી’ લખનારા ઓછા નથી.
વિભાજિત લખો. નીચેના શબ્દોમાં પણ ‘જિ’ જ લખો.
(૧) આયોજીત (૨) પ્રયોજીત (૩) સંયોજિત (૪) સુયોજિત
ડગલું ભર્યું કે ના હઠવું ના હઠવું……
ગુજરાતી ભાષામાં ‘હટ’ શબ્દ છે, પણ ‘હટવું’ કે ‘હટાવવું’ ક્રિયાપદો નથી. ‘હઠવું’ અને ‘હઠાવવું’ ક્રિયાપદો છે અને તેનો જ ઉપયોગ થાય છે.
વિદ્વાન માણસો પણ ‘હઠવું’ [...]

આપણે શબ્દોમાં ‘સ‘ જોડીને લખવાને ટેવાયેલા છીએ. પણ બધા શબ્દોમાં ‘સ્‘ હોતો નથી. નીચેના શબ્દોમાં ‘સ‘ આખો જ લખો

(૧) નુસખો (૨) મસકો (૩) ધુસકો (૪) ધ્રુસકો
(નુસ્ખો, મસ્કો, ધુસ્કો, ધ્રુસ્કો – આ શબ્દો ખોટા છે.)

‘સરરર‘ કરતું તીર છૂટ્યું, પણ આડું ફંટાયું.
‘છણણણ‘ માં ત્રણ વખત ણ લખવું.

‘ટનનન‘ માં ત્રણ વખત ન લખવું.
[...]

આ પેલું કયું વૃક્ષ દેખાય છે?

- એ ‘ગુલમોર’ છે, ‘ગુલમહોર’ નહિ.
કેટલાક એને ‘ગુલમહોર’ કહે છે, તે ખોટું છે . હવેથી તમે ‘ગુલમહોર’ ના લખશો. ‘ગુલમોર’ બોલજો, ને લખજો.

પેલાં પંખીડાં ‘કલ્લોલ’ કરે છે, ‘કિલ્લોલ’ નહિ. ‘કિલ્લોલ’ શબ્દ ખોટો છે. કોઈ બોલે કે લખે તો તમે તેની ભૂલ કાઢજો.

દેવી અંતર્ધાન થઈ ગયાં ! એટલે કે અદૃશ્ય થઈ [...]

‘ઇષ્ઠ’ અને ‘ઇષ્ટ’
ગુજરાતી ભાષામાં શ્રેષ્ઠતાદર્શક પ્રત્યય ‘ઇષ્ટ’ નહીં પણ ‘ઇષ્ઠ’ છે. એ પ્રત્યય લગાડવાથી નીચેના શબ્દો બને છે.
કનિષ્ઠ, ગરિષ્ઠ, જ્યેષ્ઠ, તેજિષ્ઠ, ધર્મિષ્ઠ, પાપિષ્ઠ, બલિષ્ઠ, વસિષ્ઠ, શ્રેષ્ઠ, સ્વાદિષ્ઠ વગેરે.
‘સ્વાદિષ્ઠ’ અને ‘સ્વાદિષ્ટ’ બંને ખરા છે.
હવે નીચેના શબ્દો જુઓ.
અનિષ્ટ, અશિષ્ટ, ઇષ્ટ, ઉત્કૃષ્ટ,  ક્લિષ્ટ, ચેષ્ટા, દુષ્ટ, નિશ્ચેષ્ટ, પુષ્ટ, મિષ્ટ, પરિશિષ્ટ, વિશિષ્ટ, ષષ્ટિ, વિષ્ટિ, સૃષ્ટિ વગેરે.
‘ત’ નો ‘ત’ થાય
સંસ્કૃત [...]